شهر شهرِ فرنگ ِ خوب تماشا کن 0035
حزب های سیاسی از تئوری تا تجربه
ضرورت مطالعه حزبهای سیاسی
در سده بیستم حزبهای سیاسی در مطالعات علوم سیاسی آن چنان اهمیتی یافتند که بسیاری از عآلمان به علوم سیاسی بخش مهمی از کارهای تحقیقی ومطالعاتی خود را به این پدیده سیاسی از جنبه های مختلف آن اختصاص دادند، و برخی از آنها نظیر رابرت میشل در این کار آن چنان دقیق شدند که آثارشان از جمله مراجع اصلی تحقیق در باره حزبهای سیاسی گردید . با این وجود میشل و دیگرهمعصرانش، نظیر لنین، استروگورسکی و بینکلی، و درعبارت کلی تر متفکران 45 سال اول قرن بیستم به ساحت تاریخی و جنبه توصیفی موضوع بیشتر توجه داشتند، حال آن که متفکران و عآلمان علوم سیاسی بعداز سال 1945، حزبهای سیاسی را با استفاده از روشهای علمی تجربی و مقایسه ای مورد مطالعه و تحلیل قراردادند.
اولین نویسنده ای که مطالعه منظم درباره حزبهای سیاسی به عمل آورد، استروگورسکی (1854-1919)، است . او در این زمینه کتاب معروف “دموکراسی و سازمان حزبهای سیاسی” را نوشته است . در این کتاب او تاثیرانتخابات و گسترش حق رای را در پیدایی و دوام حزبهای سیاسی بیان نموده است. کتاب او یک کتاب کلاسیک برای مطالعه چگونکی پیدایی حزب درانگلستان و آمریکا به شمارمی رود (ر.ک . محمدی نژاد:8).
رابرت میشل، ضمن مطالعه حزبهای سیاسی بطور جامع و از دید جامعه شناسانه، حزب سوسیال دموکرات آلمان را نیز بطوراخص مورد مطالعه و بررسی قرارداد. او براین باوراست که “حزب مانند هر نهاد گسترده دیگر اجتماعی،سرانجام دچار حفظ نظام دیوانسالاری متمرکز شده و از کنترل هموندان خود خارج می گردد “ (همان : 9).
ویلفرد بینکلی[1] پیدایی و توسعه و دگرگونیهای دو حزب بزرگ آمریکا، یعنی حزبهای دموکرات و جمهوریخواه را از نقطه نظر تاریخی موردمطالعه قرارداد (همان).
و لنین نظر خود را درمورد کلیه حزبهای سیاسی و نهضت های انقلابی رادیکال و آزاد منش اروپا در اواخر سده نوزدهم و ابتدای سده بیستم و نیز باورهایش درمورد برنامه، ساخت و عضویت و نقش حزب سوسیالیست کارگری و سرنگون ساختن نظام استبدادی تزار، در سال 1902، در کتاب “چه بایدکرد” منتشرساخت. ( ر.ک . همان : 8).
منبع:
محمدی نژاد، حسن. “حزبهای سیاسی”. ج 1. تهران . امیر کبیر. 1355. صص: 8 و 9.
[1] – Wilfred E. BINKLEY
ADABSARA 