ADABSARA

احمد شه وری. استوره های ایرانی. 162 صفحه. 2024/1403

این کتاب را می توانید بصورت PDF به بهای  1 دلار  و 60 سنت امریکا از طریق پرداخت به Paypal     به نام  a_shahvary@yahoo.com خریداری نمایید. کتاب خریداری شده برای خریدار وسیله ایمیل فرستاده خواهد شد. لذا خواهشمند است پس از پرداخت بهای کتاب موضوع را از طریق ایمیل a_shahvary@yahoo.com اعلام فرمائید تا کتاب شما در اولین فرصت  ارسال گردد.

شماره کتاب در سایت ادب سرا 374

تاریخ ایران 90

                              فهرست مطالب

عنوان                                                                        صفحه

استوره چیست                                                                   5

تاریخ اساتیری ایران                                                            7

اسوره شناسی                                                                    11

اساتیر ایرانی                                                                    17

حرف آ                                                                           22

حرف ا                                                                           26

حرف ب                                                                          39

حرف پ                                                                          41

حرف ت                                                                          43

حرف ث                                                                          47

حرف ج                                                                          47

حرف چ                                                                          48

حرف خ                                                                          49

حرف د                                                                           52

حرف ر                                                                          59

حرف ز                                                                          60

حرف س                                                                         62

حرف ش                                                                         68

حرف ض                                                                        70

حرف ع                                                                          70

حرف ف                                                                         71

حرف ق                                                                          73

حرف ک                                                                         74

حرف گ                                                                          75

حرف ل                                                                          77

حرف م                                                                           77

حرف ن                                                                          82

حرف و                                                                           84

حرف ه                                                                           86

حرف ی                                                                          99

منابع و مآخذ                                                                     103

منبع شناسی                                                                      119

نویسنده کتاب                                                                     135

نگارخانه                                                                         155

ابالیش نفرین شده

ابالیش، زرتشتیی در قرن نهم میلادی که از دین خود برگشت و به اسلام گروید (از این رو در پهلوی با صفت‌های «ملعون» [گجستگ/گجسته] و «مرتد» از او یاد شده است). نام اصلی او «دیه‌هرمزد» بود و ظاهراً پس از گرویدن به اسلام، نامی عربی برگزید. شکل دقیق این نام به دلیل املای مبهم پهلوی ʾbʾlsh (یا ʾbʾlh و غیره) پنهان مانده است که در پازند به صورت «ابالیش» ضبط شده‌است‌—‌کلمه‌ای که در جای دیگر دیده نشده است. تلفظ های دیگر این اسم چنین ثبت شده است: ابالیس[1] Aba Layṯ در زبان سوریه ای و یاب الله[2] Yaballaha و عبدالله Abdallah [3].

           اطلاعات درباره ابالیش کاملاً از رساله کوچک پهلوی گجستگ ابالیش گرفته شده است. بر اساس این متن، او اهل استخر بود[4]. یک بار در سفر به آتشکده‌ای رفت تا «باج» (پهلوی: وَج) دریافت کند، یعنی در مراسم «نذر و نیاز» زرتشتیان با موبدان شرکت کند و در پاداش آنان شریک شود[5]. اما از او جلوگیری شد و با تحقیر با او رفتار کردند، ظاهراً چون موبدان محلی او را نمی‌شناختند یا واجد شرایط شرکت در مراسم مذهبی نبود. او با خشم آنجا را ترک کرد، و رهگذری او را متقاعد کرد که به اسلام بگرود.

           بعدها ابالیش به بغداد رفت و با خلیفه مأمون (حک. ۸۱۳–۸۳۳ میلادی) دیدار کرد. در حضور خلیفه، او در مناظره‌ای مذهبی با عالم نامدار و رهبر زرتشتیان، آذرفرنبغ پسر فرخزاد، شرکت کرد. ابالیش هفت پرسش درباره آموزه‌های زرتشتی (مانند ثنویت و پیامدهای آن) و آداب و رسوم (مانند استفاده از ادرار گاو [گومیز] برای تطهیر و استفاده از کمربند مقدس [کستی]) مطرح کرد. پاسخ‌های آذرفرنبغ تأیید خلیفه را جلب کرد و او در این مناظره پیروز شد. در نتیجه، ابالیش از دربار رانده شد.

           می‌توان حدس زد که ابالیش (که پیش از این «مردی نیک و دوستدار روح» [روان‌دوست] بود) موبد زرتشتی بوده است. این مفهوم ممکن است از سخنان آن رهگذر—«مردی مثل تو» (مَردی چُون تو)—نیز استنباط شود. دانش او از زرتشتی گری بیش از آن است که از یک عادی انتظار می‌رود؛ و بر اساس مقدمه متن، او پیش از شکست توسط آذرفرنبغ، در مناظرات با متکلمان زرتشتی، مسلمان، مسیحی و یهودی در فارس و بغداد پیروز شده بود.

           نویسنده و تاریخ تألیف گجستگ ابالیش ناشناخته است، اما به نظر می‌رسد بخشی از مجموعه بزرگ ادبیات ساخته موبدان قرن نهم تا دهم میلادی باشد. قدیمی‌ترین نسخه خطی حاوی این متن، K20  (در مجموعه کپنهاگ) است که در قرن چهاردهم رونویسی شده است. همچنین نسخه‌های متأخری به زبان‌های پازند و پارسی از این متن وجود دارد[6]..

برای اطلاعات بیشتر مراجعه نمایید به: صادق هدایت. گجسته ابالیش. تهران. 1318.

---

[1] – H. H. Schaeder, Iranische Beiträge I, Halle, 1930, p. 287, n. 2.

[2] – J. P. de Menasce, SHkand-gumanik vichar, Fribourg, 1945, p. 244.

[3] – J. P. de Menasce, Une encyclopédie mazdéenne: le Denkart, Paris, 1958, p. 11.

[4] – ed. Chacha, p. 11.

[5] – M. Boyce and F. Kotwal, “Zoroastrian Baj and Dron—I,” BSOAS 34, 1971, p. 70.

[6] – Aḥmad Tafażżolī,  “ABĀLIŠ,” Encyclopaedia Iranica, I/1, p. 58, available online at http://www.iranicaonline.org/articles/abalis.

«افسانه آفرینش» و «البعثته الاسلامیه الالبلاد الافرنجیه» دو مدرک سرکشی هدایت است و از او یک نویسنده نفرین شده می سازد؛ نویسنده ای که در جرگه نویسندگان یاغی و انقلابی درمی آید و آثارش را فقط خواص در زیر عبا و به صورت شبنامه می یابند”.

          هدایت در افسانه آفرینش و البعثته الاسلامیه الی البلاد الافرنجیه، نه تنها به خرافات و منش دون هر دو حکومت پهلوی یورش می برد، بلکه به زمین و زمانی که در طی ادوار افسانه سازان ساخته و پرداخته اند و از قِبل آن سوء استفاده می کنند سخت می تازد و آن را بدرستی مایه عقب ماندگی ایرانیان می  داند.

          بگفته مجتبی مینوی مقاله البعثت الاسلامیه الی البلاد الافرنجیه در سالهای 1312 و1313 نوشته شد. این مقاله که هدایت آن را از قول یک خبرنگار سودانی نقل کرده به شرح فعالیت ناموفق چند مبلغ مذهبی از کشورهای عدن، حبشه، سودان، زنگبار و مسقط در آلمان و فرانسه می پردازد. هدایت در این مقاله کوتاه عمدتاً به ذکر عقاید خرافی و تعصبات جاهلانه افرادی که خود را واقف به کلیه علوم و فنون و با خبر از تمامی امور می دانند، می پردازد. مثلاً در این مقاله می خوانیم که یکی از شخصیتهای ساختگی آن به نام سکان الشریعه می گوید: ” بلی در شهر” الباریس” از بلاد افرنجیه محلی است که به “آل ضیاء” شهرت دارد و گویا این ضیاء نوه عمه مسلم بن عقیل بوده…” و یا یکی دیگر از شخصیتهای ساخته و پرداخته در این مقاله به نام عندلیب الاسلام راجع به شهر برلین می گوید: ” من اسم این شهر را در کتاب “الممالک والمخاوف” دیده ام. مصنف آن کتاب از متبحرین بوده است. شرحی داده و خوب بخاطردارم که می گوید اسم اصلی آن “البراللین” بوده است یعنی زمین ملین. زیرا لینت می آورد…” و یا مثلاً گفتگوی همین عندلیب الاسلام را با یکی دیگر از شخصیتهای خیالی به نام سنت الاقطاب نقل می کند که طی آن عندلیب الاسلام می گوید بمحض ورود به فرنگستان یک گوسفند ذبح خواهد کرد و سنت الاقطاب به او توصیه می کند که مواظب باشد کفار خوک را بجای گوسفند به او نفروشند زیرا از این کفار هرچه بگویی برمی آید. و یا تاج المتکلمین، رییس هیئت، پیشنهاد می کند قدری کنسرو گوشت که در فرنگستان ولی توسط مسلمین تهیه می شود بخورند. ولی سنت الاقطاب در پاسخ می گوید:” من که لب نمی زنم. اگر یک قطره شراب در دریا بیفتد بعد از آن، دریا را با خاک پر کنند بطوری که تپه ای بجای آن دریا [درست] بشود و بر سر آن علف بروید و گله گوسفندان از آن تپه بگذرد و از آن علف چرا کند، من گوشت آن گوسفند را نمی خورم”.

حکمت ایرانی

مقدمه کلیله و دمنه و باب برزویه طبیب حکیم این کتاب، آیینه ای شفاف برای آگاهی از فرهنگ و اندیشه ایرانیان باستان است. اگر باب برزویه طبیب حکیم را مانند اغلب محققان از بزرگمهر حکیم بدانیم، در این صورت روزنه ای است برای شناخت اندیشه های ایرانی. اگر آنها را ساخته ذهن ابن مقفع و انتساب آنها به بزرگمهر را مفری برای تبلیغ اندیشه های ایرانی او بدانیم بازهم دریچه ای به فرهنگ ایرانی محسوب می گردد.

           بی تردید فضای سیاسی و اجتماعی روزگار ابن مقفع موجب شده است که این نویسنده ایرانی موضوعات این دو باب را با گزینشی هدفدار همسو و هم­جهت با فرهنگ اسلامی انتخاب کند و از دیگر سو وجود مضامین مشترک ایرانی و اسلامی در این دو بخش نشانه وجود تعالیم دینی، عقلانیت، حقیقت­بینی در ایران باستان و درک درست نیاکان ما از هستی است.

ارزش دانش

ارزش دانش به عمل است: «علم به کردار نیک جمال گیرد که میوه درخت دانش نیکوکاری است و کم آزاری»[1]؛ فایده علم تهذیب اخلاق است: «و فایده در تعلم حرمت ذات و عزت نفس است… اول در تهذیب اخلاق خویش باید کوشید آنگاه دیگران را برآن باعث بود[2]».

از بزرگمهر نقل شده است: کاش می دانستم کسی که ادب ندارد، چه دارد و کسی که ادب دارد چه چیزی را از دست داده است، در حالی که سرچشمه ی ادب کتاب است.

از پندهای هرمز:  شرم کردن از یادگیری[3].

این بخش را با سخنی از اردشیر درباره ارزش دانش و ترس از خدا به پایان می­بریم: «هر بزرگی که قدمهایش را بر بساط علم قرار ندهد، عاقبتش خواری است و هر بنده ای که ترس از خدا نداشته باشد و هر چند که (از هر نظر) کامل باشد، سرنوشتش، پشیمانی است.[4]»

زهد و پارسایی

شاید برای بسیاری از مردم این آب و خاک معلوم نباشد که نیاکان ما درباره جهان هستی، خالق و خلقت، مرگ و قیامت چگونه فکر می کرده اند، با تأمل در کلیله و منابع عربی معلوم می گردد که آنان سخت پایبند به اعتقادات دینی از جمله قیامت و ثواب و عقاب بودند، از نشانه­های این امر این است که برزویه طبیب معالجه بیماران را در راه خدا امری می داند که ثواب آن را نمی توان مشخص کرد «اگر در معالجت ایشان برای حسبت (رضای خدا) سعی پیوسته آید…اندازه خیرات و مثوبات آن کی توان شناخت؟[5]»  همچنین تعابیری چون «عز دنیا و آخرت[6]»  و این دعای برزویه طبیب برای انوشیروان «ایزد تعالی همیشه ملک را دوستکام داراد و عز دنیا به آخرت موصول گرداناد[7]»  نشان از اعتقاد راسخ ایرانیان باستان به قیامت و ثواب و عقاب دارد[8].

ناپایداری دنیا، نزدیکی مرگ و توجه به قیامت

از سخنان برزویه طبیب، به وضوح اعتقاد به جهان پس از مرگ و تلاش برای گذر از دنیای فانی و رسیدن به دنیای باقی مشاهده می­شود: «اگر در عاقبت کار و هجرت سوی گور فکرت شافی واجب داری حرص و شره این عالم فانی بسر آید[9]».

او معتقد است که مرگ نزدیک است و فرصت آدمی­ برای کسب توشه اندک: «همت بر اکتسابِ ثواب مقصور گردان که راه مخوفست و رفیقان ناموافق و رحلت نزدیک و هنگام حرکت نامعلوم، زینهار تا در ساختن توشه آخرت تقصیر نکنی[10]» آنگاه ناپایداری حیات و بی ثباتی و آسیب­پذیری جسم آدمی را به بت هایی تشبیه می­کند که اعضای آنها با یک میخ به هم متصل هستند به گونه­ای که اگر آن میخ کشیده شود همه اعضا از یکدیگر جدا می شوند: «هرگاه میخ بیرون کشی در حال از هم باز شود[11]».

عشق به دنیا را موجب مشکلات مختلف می داند: «و آنکه سعی او به مصالح دنیا مصروف باشد زندگانی برو وبال گردد[12]»، دنیا دوستان را که وجهه همت خود را جمع آوری مال قرار می دهند به کسی تشبیه می­کند که عطر در آتش دان می گذارد، سرمایه خود را از دست می دهد و سود آن به دیگران می­رسد. «شاید بود که برای فراغ اهل و فرزندان و تمهید اسباب معیشت ایشان به جمع مال حاجت افتد و ذات خویش را فدای آن داشته اید و راست آن را ماند که عطر بر آتش نهند، فواید نسیم آن به دیگران رسد و جرم او سوخته شود[13]»

تشبیه های این باب از دنیا برای نشان دادن بی ارزشی آن چشمگیر و برجسته است:

تشبیه دنیا طلب به کسی که سرمایه خود را به بهای اندک از دست می دهد و چیزی عاید او نمی شود[14].؛ تشبیه دنیا به برق و آب شور[15]؛ تشبیه دنیا به خمره پر از شهدِ مسموم[16]؛ تشبیه به برق و خواب[17] ؛ تشبیه دنیاطلب به کرم پیله[18]  و تشبیه دنیاطلب به کسی که از شتر مست گریخته و دیواره چاه پناه جسته است[19].

ترجیح آخرت به دنیا

بگفته ویل دورانت: طولی نکشید که ایرانیان، به سبب زهدشان در میان ملل بیگانه به حکمت و اندرز شهرت پیدا کردند[20]. همو معتقد است بسیاری از اندرزهای زاهدانه ایرانیان به ادب عربی راه یافته است[21] آشنایی عرب ها را با زهد مدیون انتقال فرهنگ ایرانی می داند و می گوید: در عصر عباسی پندهای فارسی و هندی ترجمه شد و نویسندگان و شاعران با مضامین زاهدانه آشنا شدند و در نتیجه حقیقت معنای زهد آشکار گردید[22]، او به 8 کتاب و نویسنده آنها در موضوع زهد اشاره می کند که همگی در دوره عباسی به تأثیر از فرهنگ ایرانی نوشته شده است. او از تأثیر اندیشه زهد ایرانی در اشعار ابونواس، ابوالعتاهیه، صالح بن عبد القدوس و محمود وراق سخن می گوید و به برخی مضامین آنها نیز اشاره می­کند[23].

           سلمان فارسی و حبیب عجمی اولین کسانی هستند که از آنها سخنان نغز صوفیانه و زاهدانه در متون عربی نقل شده است، از آنجا که در روزگار آنها تألیف کتاب رایج نبوده است رساله و یا نوشته ای از آنان به شکل مستقل نمانده، اولین تألیف در زهد از یک ایرانی به نام عبد الله بن مبارک مروزی به نام الزهد و الرقاق است و سرمشق کتاب هایی با موضوع زهد، پس از خود شده است و پس از 4 سال از مرگ او کتاب هایی با عنوان الزهد و یا الرقائق تألیف گردیده و ابواب مستقلی از جوامع، سنن و صحاح به آن اختصاص یافته است و از این به بعد است که افرادی چون بشر حافی خراسانی، یحیی بن معاذ رازی، و سهل بن عبدالله ششتری پا به این عرصه می گذارند که همگی ایرانی بوده­اند، اللمع و التعرف به دست ایرانیان تألیف می شود[24]  و ابن عربی هم با سیراب شدن از این آبشخور فصوص الحکم را تألیف می­کند و رباعی که نوعی شعر ایرانی بوده است با ظهور اشعار زاهدانه و عارفانه در زبان عربی ظاهر می گردد[25].

           از دیگر قرائن گرایش ایرانیان به زهد این جمله ابن مقفع است که با تحسین و اعجاب می گوید: دوستی داشتم که در نظر من از بزرگ ترین اشخاص محسوب می شد، و سبب این بزرگی این بود که دنیا برایش بی ارزش­ترین چیز بود. ابن مقفع صریحا[26]  ویژگی عاقل را غصه نخوردن برای دنیا می داند.  او حکیم واقعی را کسی می داند که دنیا قلب او را به خود مشغول نکند.

تقوی، پسندیده ترین کار

«و پسندیده تر اخلاق مردان تقوی است[27]»

ایرانیان دین داری را در چارچوب اقرار به خالق هستی محدود نمی کردند؛ زیرا شناخت خداوند را به تنهایی برای تهذیب نفس و حفظ نظام فردی و اجتماعی کافی نمی دانستند، این باور با پایبندی به ارزش های اخلاقی که آن را تقوا می نامیدند به کمال می رسید.

 توکل

ایرانیان باستان با مفهوم توکل بیگانه نبوده اند: «تا به هیچ وقت از مقام توکل دور نماند… [28]»

برنامه زندگی

«کوشش اهل عالم در ادراک سه مراد ستوده است: ساختن توشه آخرت، تمهید اسباب معیشت و راست داشتن میان خود و مردمان به کم آزاری و ترک اذیت»[29].

سخنان حکیمانه در مقدمه کلیله

شواهد زیر نشان می دهد که پندهای ایرانی چون خون، همه جا در رگ های کلیله بویژه مقدمه و باب برزویه طبیب جاری است، به همین سبب است که کریستین سن پندهای موجود در دیباچه برزویه طبیب را بسیار شبیه به پندهای بزرگمهر حکیم می‏داند[30] ، نمونه های زیر مؤید این ادعاست:

نشانه عاقل، رفق و حلم

«عقل به هشت خصلت بتوان شناخت: اول رفق و حلم… [31]». بزرگمهر عاقل را چنین معرفی می کند:‌ نیکی به برادرانش،‌ عشق به سرزمینش و مدارا با مردم زمانه­اش است.

هر اشتباهی نوعی آگاهی است. «در هر زیانی زیرکیی است[32]». هر ضرری، هوشیاری است.

تشبیه ادب به نور

«و نیز نور ادب دل را روشن کند[33]»

ابن مقفع ادب را به نور تشبیه کرده و در این سخن منسوب به بزرگمهر ادب به چراغی تشبیه شده که خاموش نمی شود و چیزی است که مایه کمال و سربلندی آدمی در دنیا و آخرت است.

به بزرگمهر گفته شد: کدام کسب، بهتر است؟ در پاسخ گفت: علم و ادب،‌ دو گنجی هستند که تمام نمی شوند و دو چراغی که خاموش نمی­گردند و دو زینتی که کهنه نمی­شوند. هر کس به آن دو دست یابد به اسباب هدایت دست یافته و راه معاد را شناخته و در میان بندگان با سرافرازی زندگی کرده است.

عاقل باید آخر کار را ببیند

«عاقل باید که در فاتحت کارها نهایت اغراض خویش پیش چشم دارد و پیش از انکه قدم در راه نهد مقصد معین گرداند[34]». از منظر اردشیر:  روزگار، یاور کسی نیست که به عواقب کارها نمی اندیشد، ای عاقل! به فکر چاره­ای باش؛ کسی که به عواقب کارها نیندیشد به سختی ها و مصیبت ها دچار می گردد[35].

آنچه به خود می پسندی.

«بر خردمند واجب است.. و هر کار که مانند آن را بر خویشتن نپسندد بر دیگران روا ندارد[36]»

در عهدنامه یکی از پادشاهان ایرانی به فرزندش آمده است: برای مردم جز به آنچه که برای خودت می خواهی راضی مباش. قباد نیز در وصیت نامه اش به کسری نوشته است: آنچه که برای خودت نمی پسندی برای مردم مپسند[37].

این مضمون را از پند های انوشیروان دانسته است: «اگر خواهی که تمام مردم باشی آنچه به خویشتن نپسندی به هیچ کس مپسند.»

مبارزه با نفس

برزویه طبیب مانند یک معلم اخلاق، نفس را خطرناک می داند و پرهیز از آن را واجب: «ای نفس میان منافع و مضار خویش فرق نمی کنی؟ و خردمند چگونه آرزوی چیزی در دل جای دهد که رنج و تبعت آن بسیار باشد… [38]»

اگر دو کار بر عاقل، مشتبه شد و ندانست کدام یک درست است باید نگاه کند که کدام یک از آن دو به هوای نفسش نزدیک است پس با آن مخالفت نماید؛ زیرا هوای نفس، دشمن عقل است پس باید از آن، پرهیز نماید.

پند گرفتن از مصائب دیگران

در این سخن حکیمانه تأکید بر عبرت­آموزی از دیگران صورت گرفته است: «نیکوتر آنکه سیرت های گذشتگان را راهنمای خود ساخته و تجارب متقدمان را نمودار عادت خویش بگردانید[39]»

از انوشیروان سئوال شد: ادب سودمند چیست؟ گفت: اینکه از غیر خودت پند بگیری و دیگری از تو پند نگیرد.

---

[1] – کلیله و دمنه. نصرالله منشی. تصحیح مینوی ص 40.

[2] – کلیله و دمنه. نصرالله منشی. تصحیح مینوی ص 40.

[3] – در قابوس نامه هم آثار این فرهنگ دیده می شود: پرهیزگار و قانع باش… و با حرمت، در آموختن حریص و بی‌شرم و حق‌شناسِ استاد خود. عنصرالمعالی، 1366: 159.؛ برای اطلاع بیشتر نک: سبزیان پور، ملاحظاتی…1390: 9-18.

[4] – غزالی، 1409: 77.

[5] -کلیله و دمنه. نصرالله منشی. تصحیح مینوی ص 46.

[6] – کلیله و دمنه. نصرالله منشی. تصحیح مینوی ص 36.

[7] – کلیله و دمنه. نصرالله منشی. تصحیح مینوی ص 37.

[8] – ابن مقفع در مقدمه کلیله 1416: 96. عقل را از آن جهت مهم می داند که وسیله ای است برای نجات روح آدمی از زندان دنیا. «… استِنقَاذِ أروَاحِهِم مِن ألِیمِ العَذَابِ»

[9] – کلیله و دمنه. نصرالله منشی. تصحیح مینوی ص 45.

[10] – کلیله و دمنه. نصرالله منشی. تصحیح مینوی ص 45.

[11] – کلیله و دمنه. نصرالله منشی. تصحیح مینوی ص 45.

[12] – کلیله و دمنه. نصرالله منشی. تصحیح مینوی ص 41.

[13] – کلیله و دمنه. نصرالله منشی. تصحیح مینوی ص 46.

 -[14] کلیله و دمنه. نصرالله منشی. تصحیح مینوی ص 46 و 51.

[15] – کلیله و دمنه. نصرالله منشی. تصحیح مینوی ص 53.

[16] – کلیله و دمنه. نصرالله منشی. تصحیح مینوی ص 53.

[17] – «تا روشن گشت که نعمت های این جهانی چون روشنایی برق.. و چون خواب نیکوی دیده آید بی شک در اثنای آن دل بگشاید اما پس از بیداری حاصل جز تحسر و تأسف نباشد.» کلیله و دمنه. نصرالله منشی. تصحیح مینوی ص 53.

کَانَ مَنُوجِهْرُ یَقُولُ: «الدُّنیَا أَشْبَهُ شَیْءٍ بِظِلِّ الغَمَامِ، وَحِلْمِ النِّیَامِ.» ثعالبی، بی­تا، ‌الإعجاز و…:50. دنیا، شبیه ترین چیز به سایه ابر و رؤیای انسان خفته است..

[18] – کلیله و دمنه. نصرالله منشی. تصحیح مینوی ص 53.

[19] – این تشبیه یکی از زیباترین و مخیل ترین تشبیهات زاهدانه برای ترسیم ناپایداری دنیا و لزوم عبور از آن برای نجات و رستگاری است.در این تمثیل آدمی به کسی تشبیه شده که از ترس شتر مست، به دیواره چاهی پناه برده که در قعر آن اژدهایی برای بلعیدن او دهان باز کرده مرگ.، دست خود را به دو گیاه آویخته که دو موش سفید و سیاه شب و روز. مشغول جویدن ریشه های آنها هستند، پای خود را بر چهار مار طبایع چهارگانه بدن. گذاشته که با خارج شدن از تعادل، به کام اژدها سقوط می کند، و در همین حال متوجه کندوی عسلی لذات دنیا. می شود که در دیواره چاه قرار دارد، وضعیت افراد غافل و دنیا پرست به چنین شخصی تشبیه شده که به جای چاره اندیشی مشغول خوردن عسل می شوند و به کام اژدها سقوط می کنند. سنایی این داستان را به نظم کشیده است. نک: حلبی، 1386: 86.

[20] – دورانت، 1988: 2/436.

[21] – بستانی 1968: 30.

[22] – عاکوب ص، 197 و 198.

[23] – شفیعی کدکنی، 1380: 48.

[24] – مهدوی، 1371: 19.

[25] – مهدوی، 1371: 29.

[26] – ابن مقفع، 1407: 21.

[27] – کلیله و دمنه. نصرالله منشی. تصحیح مینوی ص 41.

[28] – کلیله و دمنه. نصرالله منشی. تصحیح مینوی ص 41.

[29] – کلیله و دمنه. نصرالله منشی. تصحیح مینوی ص 41.

[30] – کریستین سن، 1313: 24.

[31] – کلیله و دمنه. نصرالله منشی. تصحیح مینوی ص 32.

[32] – کلیله و دمنه. نصرالله منشی. تصحیح مینوی ص 41.

[33] – کلیله و دمنه. نصرالله منشی. تصحیح مینوی ص 40.

[34] – کلیله و دمنه. نصرالله منشی. تصحیح مینوی ص 40.

[35] – در پس و پیش کارها نگاه کنید؛ در کاری که اندرون می روید راه بیرون آمدنش را بنگرید. نفیسی، 1310: 623، از پند­های مکتوب بر تاج انوشیروان.

[36] – کلیله و دمنه. نصرالله منشی. تصحیح مینوی ص 42.

[37] – عنصر المعالی 1366: 55.

[38] – کلیله و دمنه. نصرالله منشی. تصحیح مینوی ص 45.

[39] – کلیله و دمنه. نصرالله منشی. تصحیح مینوی ص 41.

احمد شه وری. مناسبات ایران و امریکا از سال 1311 /1932تا 1404/ 2025. 1010 صفحه. 2024/1403

این کتاب را می توانید بصورت PDF به بهای  10 دلار  و 10 سنت امریکا از طریق پرداخت به Paypal     به نام  a_shahvary@yahoo.com خریداری نمایید. کتاب خریداری شده برای خریدار وسیله ایمیل فرستاده خواهد شد. لذا خواهشمند است پس از پرداخت بهای کتاب موضوع را از طریق ایمیل a_shahvary@yahoo.com اعلام فرمائید تا کتاب شما در اولین فرصت  ارسال گردد.

شماره کتاب در سایت ادب سرا 373

روابط خارجی ایران (7)

فهرست مطالب

عنوان                                                                                    صفحه

موقعیت ژئواسترتژیک ایران                                                          5      

سیاست خارجی امریکا در ایران و منطقه                                                     15

1- مناسبات  ایران و امریکا در دوره روزولت: 13 اسفند 1311

تا 23 فروردین 1324 / 12 آوریل 1945 تا 20 ژانویه 1953              25

2- مناسبات  ایران و امریکا در دوره ترومن: 23 فروردین 1324

تا 30 دی 1331/ 12 آوریل 1945 تا 20 ژانویه 1953                      29    

3- مناسبات ایران و امریکا در دوره دوایت ایزنهاور: 30 دی 1331

تا 30 دی 1339/20 ژانویه 1953 تا 20 ژانویه 1961                       51

4- مناسبات امریکا و ایران و امریکا در زمان جان کندی: 30 دی 1339

تا یکم آذر 1342/20 ژانویه 1961 تا 22 نوامبر 1963                                 165

5- روابط ایران و امریکا در زمان لیندون ب جانسون: یکم آذر 1342

تا 30 دی 1347/22 نوامبر 1963 تا 20 ژانویه 1969                       179

6- مناسبات ایران و امریکا در دوره  ریچارد نیکسون: 30 دی 1347

تا 14 مرداد 1353 /20 ژانویه 1969 تا 9 اوت 1974                       183

7- مناسبات ایران و امریکا در دوره جرالد فورد: از 14 امرداد 1353

تا 30 دی 1355/از 9 اوت 1974 تا 20 ژانویه 1977                        213

8- مناسبات ایران و امریکا در دوره جیمی کارتر: از 30 دی 1355

تا 30 دی 1359/از 9 اوت 1974 تا 20 ژانویه 1977                         241

9- مناسبات ایران و امریکا در دوره رونالد ریگان: از 30 دی 1359

تا 30 دی 1367/از 20 ژانویه 1981 تا 20 ژانویه 1989                   443

10- مناسبات ایران و امریکا در دوره جرج هربرت واکر بوش: از 30

دی 1367 تا 30 دی 1371/ از 20 ژانویه 1989 تا 20 ژانویه 1993      645

11- مناسبات ایران و امریکا در دوره بیل کلینتون: از 30 دی 1371

تا 30 دی 1379/از 20 ژانویه 1993 تا 20 ژانویه 2001                    673

12- مناسبات ایران و امریکا در دوره جرج واکر بوش: از 30 دی 1379

تا 30 دی 1387/از 20 ژانویه 2001 تا 20 ژانویه 2009                   687

13- مناسبات ایران و امریکا در دوره باراک اوباما: از 30 دی

 1387 تا 30 دی 1395/از 20 ژانویه 2009 تا 20 ژانویه 2017            699

14- مناسبات ایران و امریکا در دوره ترامپ: 30 دی 1395

تا 30 دی 1399/ 20 ژانویه 2017 تا 20 ژانویه 2021                                787

15- مناسبات ایران امریکا در دوره جو بایدن: 30 دی 1399

تا 30 دی 1403/ 20 ژانویه 2021 تا 20 ژانویه 2025                      833

ضمائم                                                                                       865

منابع و مآخذ                                                                             963

نویسنده کتاب                                                                            991

احمد شه وری. گاهشمار رویداد های تاریخ ایران در سال 1377. 332 صفحه. 2024/1403

این کتاب را می توانید بصورت PDF به بهای  3 دلار  و 30 سنت امریکا از طریق پرداخت به Paypal     به نام  a_shahvary@yahoo.com خریداری نمایید. کتاب خریداری شده برای خریدار وسیله ایمیل فرستاده خواهد شد. لذا خواهشمند است پس از پرداخت بهای کتاب موضوع را از طریق ایمیل a_shahvary@yahoo.com اعلام فرمائید تا کتاب شما در اولین فرصت  ارسال گردد.

شماره کتاب در سایت ادب سرا 372

گاهشمار 9

فهرست مطالب

عنوان                                                                           صفحه

ساواک پهلوی و مدرسه حقانی                                              5                    

چکیده انقلاب                                                                   9

شهوت آدمکشی                                                                43

تروریسم دولتی                                                                61

قتل های زنجیره ای                                                           91

آمران و قاتلان قتل های زنجیره ای                                       123

فهرست قربانیان قتل های حکومتی در ایران                            151

واکاوی قتل سیاسی و قتل غیر سیاسی                                     289

منابع و مآخذ                                                                    303

منبع شناسی                                                                     305

نویسنده کتاب                                                                   307

نگارخانه                                                                         321

احمد شه وری. رویدادهای تاریخی از تأسیس مشروطیت در سال 1285 تا کودتای انگلیسی در سال 1299. 261 صفحه. 2024/1403

این کتاب را می توانید بصورت PDF به بهای  2 دلار  و 60 سنت امریکا از طریق پرداخت به Paypal     به نام  a_shahvary@yahoo.com خریداری نمایید. کتاب خریداری شده برای خریدار وسیله ایمیل فرستاده خواهد شد. لذا خواهشمند است پس از پرداخت بهای کتاب موضوع را از طریق ایمیل a_shahvary@yahoo.com اعلام فرمائید تا کتاب شما در اولین فرصت  ارسال گردد.

شماره کتاب در سایت ادب سرا 371

تاریخ ایران 89

فهرست مطالب

عنوان                                                                            صفحه

پیشگفتار                                                                         5

مقدمه                                                                             9

گاهشمار رویداد ها از تأسیس مشروطیت در 1285

و ختم آن در سال 1299                                                                21                

نخستین رویارویی فکری ایرانیان و غرب                                          43

تعریف و توضیح                                                              79

جنبش مشروطه خواهی در ایران                                                     85

بحث اساسی لجیتیمیسی یا مشروعیت حکومت                          87

صدور فرمان مشروطیت                                                               129

گروه های‌ اجتماعی‌ مؤثر در انقلاب‌ مشروطیت ایران                131

نقش زنان در انقلاب مشروطیت ایران                                    135

تاثیر نهضت مشروطه بر ادبیات فارسی                                 137

سرشت شعر در عصر مشروطیت                                         141                    

یادداشت ها                                                                      177

منابع و مأخذ                                                                    215

منبع شناسی                                                                     225

نویسنده کتاب                                                                   239

نگارخانه                                                                         259

شماره کتاب در سایت ادب سرا 371

احمد شه وری. گاهشمار تاریخ ایران در سال پر حادثه 1359. 234 صفحه. 2024/1403

این کتاب را می توانید بصورت PDF به بهای  2 دلار  و 30 سنت امریکا از طریق پرداخت به Paypal     به نام  a_shahvary@yahoo.com خریداری نمایید. کتاب خریداری شده برای خریدار وسیله ایمیل فرستاده خواهد شد. لذا خواهشمند است پس از پرداخت بهای کتاب موضوع را از طریق ایمیل a_shahvary@yahoo.com اعلام فرمائید تا کتاب شما در اولین فرصت  ارسال گردد.

شماره کتاب در سایت ادب سرا 370

گاهشمار تاریخ 9

فهرست مطالب

عنوان                                                                                    صفحه

تعریف گاهشماری و نقش آن در تبیین تاریخ                                       5

عملیات منتهی به شکست امریکا برای نجات

گروگان های امریکایی در اردیبهشت 1359                                      9

ماهیت مجلس اول                                                                         15

بختیار، اویسی، عراق؛ کودتای نوژه                                                 25

سقوط هلی کوپتر حامل بنی صدر در غرب کشور                                          39

شکست کارتر و پیروزی ریگان در انتخاب رئیس جمهور امریکا            53

توافقات شوم الجزایر                                                                     55

آزادی گروگانهای امریکا و به اسارت گرفتن ملت ایران                        59

انقلاب فرهنگی                                                                            67

سخنرانی رییس جمهور در دانشگاه تهران در ۱4 اسفند 5۹                             87

ترتیب تاریخی رویدادهای سال 1359                                               97

منابع و مأخذ                                                                               205

نویسنده کتاب                                                                              215

احمد شه وری. گاهشمار تاریخ ایران در سال 1358. 151 صفحه. 2024/1403

این کتاب را می توانید بصورت PDF به بهای  1 دلار  و 50 سنت امریکا از طریق پرداخت به Paypal     به نام  a_shahvary@yahoo.com خریداری نمایید. کتاب خریداری شده برای خریدار وسیله ایمیل فرستاده خواهد شد. لذا خواهشمند است پس از پرداخت بهای کتاب موضوع را از طریق ایمیل a_shahvary@yahoo.com اعلام فرمائید تا کتاب شما در اولین فرصت  ارسال گردد.

شماره کتاب در سایت ادب سرا 369

گاهشمار تاریخ 7

                                  فهرست مطالب

عنوان                                                                          صفحه

پیشگفتار                                                                         5

تعریف گاهشماری و نقش آن در تبیین تاریخ                            9

گاهشمار ایران در سال 1358؛

سال گروگان گرفته شدن ملت ایران                                       13

یادداشت ها                                                                      99

ضمیمه                                                                           109

منابع و مآخذ                                                                    123

منبع شناسی                                                                     127

نویسنده کتاب                                                                   133